نوتریژنومیکس (Nutritional Genomics) شاخه ای از علوم زیستی است که به مطالعه تعامل بین ژنوم انسان و تغذیه می پردازد. این علم بررسی می کند که چگونه مواد مغذی، ویتامین ها، ترکیبات گیاهی و رژیم غذایی می توانند بیان ژن ها را تغییر دهند و در نتیجه بر سلامت، متابولیسم و خطر ابتلا به بیماری ها اثر بگذارند.
پیشینه:
این حوزه پس از پروژه ژنوم انسان در دهه ۱۹۹۰ شکل گرفت و از سال ۲۰۰۱ به عنوان یک رشته مستقل شناخته شد. پیشرفت فناوری های ژنتیک و بیوانفورماتیک باعث شد امکان بررسی دقیق اثرات تغذیه بر ژن ها فراهم شود.
کاربردها:
طراحی رژیم های غذایی شخصی سازی شده بر اساس ژنتیک فرد
پیشگیری از بیماری های مزمن مانند دیابت، چاقی و بیماری های قلبی
بهبود پاسخ بدن به درمان های تغذیه ای یا دارویی
بررسی حساسیت های فردی به مواد غذایی خاص (مثل عدم تحمل لاکتوز یا حساسیت به گلوتن)
زیرشاخه ها:
Nutrigenetics: بررسی تفاوت های ژنتیکی افراد در پاسخ به رژیم غذایی
Nutritional Epigenetics: مطالعه تغییرات اپی ژنتیکی ناشی از تغذیه
Systems Biology in Nutrition: تحلیل جامع پاسخ بدن به مواد غذایی در سطح مولکولی و سیستمی
چالش ها و ملاحظات:
مسائل اخلاقی و حریم خصوصی داده های ژنتیکی
نبود درمان قطعی برای برخی پیش بینی های ژنتیکی
نیاز به استانداردسازی و قوانین مشخص برای استفاده بالینی
