سرم انسانی یکی از مهم ترین فرآورده های زیستی مشتق از خون انسان است که پس از حذف فاکتورهای انعقادی به دست می آید. سرم انسانی به دلیل شباهت بالای ترکیبات آن با شرایط فیزیولوژیک بدن، نقش بسیار مهمی در تحقیقات پزشکی، کشت سلولی و مطالعات بالینی ایفا می کند.
ترکیبات زیستی سرم انسانی
سرم انسانی حاوی مجموعه ای غنی از پروتئین ها شامل آلبومین، گلوبولین ها، فاکتورهای رشد، هورمون ها، آنزیم ها، الکترولیت ها و متابولیت های زیستی است. این ترکیبات محیطی نزدیک به شرایط طبیعی بدن ایجاد می کنند و برای مطالعات زیستی بسیار ارزشمند هستند.
نقش سرم انسانی در کشت سلولی
سرم انسانی به عنوان مکمل محیط کشت، به ویژه در کشت سلول های انسانی، باعث افزایش بقا، تکثیر و حفظ عملکرد طبیعی سلول ها می شود. استفاده از سرم انسانی می تواند اثرات ناشی از ناسازگاری سرم های حیوانی را کاهش دهد.
منبع تهیه سرم انسانی
سرم انسانی از خون اهداکنندگان سالم و تحت نظارت کامل پزشکی تهیه می شود. فرآیند جمع آوری، جداسازی و آماده سازی سرم انسانی مطابق با استانداردهای اخلاقی و زیستی انجام می گیرد تا ایمنی و کیفیت محصول تضمین شود.
تفاوت سرم انسانی با سرم های حیوانی
سرم انسانی در مقایسه با سرم های حیوانی مانند FBS یا Bovine Serum، سازگاری بیشتری با سلول های انسانی دارد. این ویژگی باعث کاهش پاسخ های غیرطبیعی سلولی و افزایش اعتبار نتایج آزمایشگاهی می شود.
اهمیت کنترل کیفیت سرم انسانی
سرم انسانی باید تحت آزمایش های دقیق کنترل کیفیت از جمله بررسی استریلیتی، عدم وجود مایکوپلاسما، ویروس های انسانی و سطح اندوتوکسین قرار گیرد. کنترل کیفیت دقیق برای کاربردهای تحقیقاتی و بالینی اهمیت حیاتی دارد.
کاربرد سرم انسانی در تحقیقات پزشکی
سرم انسانی در تحقیقات مرتبط با سرطان، بیماری های خودایمنی، ژنتیک، پزشکی بازساختی و مطالعات دارویی کاربرد گسترده ای دارد. این سرم امکان بررسی پاسخ های واقعی سلول های انسانی به محرک ها و داروها را فراهم می کند.
نقش سرم انسانی در پزشکی بازساختی
سرم انسانی به طور ویژه در کشت سلول های بنیادی انسانی و سلول های مزانشیمی استفاده می شود. فاکتورهای رشد موجود در سرم انسانی به حفظ پتانسیل تمایز و تکثیر این سلول ها کمک می کنند.
سرم انسانی در بیوتکنولوژی
سرم انسانی در برخی فرآیندهای بیوتکنولوژیک و تولید فرآورده های زیستی انسانی مورد استفاده قرار می گیرد. استفاده از سرم انسانی باعث افزایش سازگاری زیستی محصولات نهایی می شود.
شرایط نگهداری سرم انسانی
سرم انسانی باید در دمای منفی ۲۰ یا منفی ۸۰ درجه سانتی گراد نگهداری شود. نگهداری صحیح از سرم انسانی نقش مهمی در حفظ فعالیت زیستی ترکیبات حساس آن دارد.
نحوه استفاده از سرم انسانی
سرم انسانی معمولاً با غلظت های مشخص به محیط کشت اضافه می شود. پیش از مصرف، ذوب تدریجی در دمای پایین و همگن سازی آرام توصیه می شود تا از تخریب پروتئین ها جلوگیری گردد.
تأثیر سرم انسانی بر بیان ژن
سرم انسانی به دلیل دارا بودن سیگنال های زیستی طبیعی، می تواند الگوهای بیان ژن را به صورت فیزیولوژیک تنظیم کند. این ویژگی سرم انسانی را برای مطالعات مولکولی و ژن اکسپریشن بسیار مناسب می سازد.
ملاحظات ایمنی در استفاده از سرم انسانی
سرم انسانی نیازمند رعایت دقیق اصول ایمنی زیستی است. استفاده از سرم انسانی باید همراه با مستندات غربالگری ویروسی و تأییدیه های بهداشتی انجام شود تا خطرات احتمالی به حداقل برسد.
استانداردسازی سرم انسانی
سرم انسانی اغلب تحت فرآیندهایی مانند فیلتراسیون استریل و گاهی غیرفعال سازی کمپلمان قرار می گیرد. این مراحل به افزایش یکنواختی عملکرد و ایمنی سرم انسانی کمک می کنند.
جایگاه سرم انسانی در محیط های کشت پیشرفته
سرم انسانی به عنوان یک گزینه پیشرفته و نزدیک به شرایط طبیعی بدن، در بسیاری از آزمایشگاه های مدرن جایگزین سرم های حیوانی شده و نقش مهمی در افزایش دقت مطالعات زیستی ایفا می کند.

