پروتوزوئرها چیست؟
پروتوزوئرها گروهی از موجودات تک سلولی یوکاریوتی هستند که مانند حیوانات حرکت فعال دارند و اغلب به صورت مستقل زندگی می کنند. این موجودات در آب، خاک، محیط های مرطوب و حتی بدن انسان وجود دارند. پروتوزوئرها می توانند آزادزی باشند یا به شکل انگل موجب بیماری شوند. اندازه آن ها معمولاً بین چند میکرون تا صدها میکرون است.
پروتوزوئرها چگونه حرکت می کنند؟
این موجودات بسته به نوعشان از ساختارهای متفاوتی برای حرکت استفاده می کنند. برخی با تاژک، برخی با مژک و بعضی دیگر با پاهای کاذب (پودیا) حرکت می کنند. این ویژگی آن ها را از بسیاری از میکروارگانیسم های دیگر متمایز می کند و یکی از دلایل طبقه بندی آن هاست.
پروتوزوئرها چگونه تغذیه می کنند؟
بیشتر آن ها هتروتروف هستند؛ یعنی غذای آماده را از محیط می گیرند. معمولاً با بلع ذرات آلی، باکتری ها یا سایر ذرات غذایی از طریق فاگوسیتوز تغذیه می کنند. برخی گونه ها نیز به صورت انگل مواد غذایی را از میزبان دریافت می کنند.
انواع پروتوزوئرها کدام اند؟
پروتوزوئرها بر اساس روش حرکت و ویژگی های زیستی به چهار گروه اصلی تقسیم می شوند: تاژک داران، مژک داران، آمیب ها و اسپوروزوئرها. اسپوروزوئرها معمولاً انگل هستند و چرخه زندگی پیچیده ای دارند. هر گروه ساختار و روش زندگی متفاوتی دارد.
پروتوزوئرها چه نقشی در طبیعت دارند؟
آن ها در چرخه های غذایی محیط های آبی نقش مهمی دارند، باکتری ها را کنترل می کنند، باعث تجزیه مواد آلی می شوند و بخشی از زنجیره غذایی موجودات بزرگ تر هستند. برخی نیز در خاک به حفظ سلامت اکوسیستم کمک می کنند.
پروتوزوئرهای بیماری زا چه هستند؟
بعضی از پروتوزوئرها انگل انسان می شوند و می توانند بیماری های مهمی ایجاد کنند. پلاسمودیوم عامل مالاریا، ژیاردیا، کریپتوسپوریدیوم، تریپانوزوما و آمیب های بیماری زا نمونه هایی از پروتوزوئرهای پاتوژن هستند. این بیماری ها معمولاً از طریق آب آلوده، حشرات ناقل یا تماس با محیط آلوده منتقل می شوند.
پروتوزوئرها چگونه تشخیص داده می شوند؟
تشخیص آن ها با مشاهده مستقیم نمونه زیر میکروسکوپ نوری، رنگ آمیزی های خاص، آزمون های مولکولی مانند PCR و روش های آنتی ژنی انجام می شود. در بسیاری از بیماری های انگلی، مشاهده فرم کیست یا تروفوزویت در نمونه مدفوع، خون یا بافت مهم ترین روش تشخیص است.
آیا پروتوزوئرها خطرناک هستند؟
بیشتر پروتوزوئرها بی ضرر هستند، اما برخی انواع بیماری زا می توانند عفونت های خطرناک ایجاد کنند. شدت بیماری به نوع پروتوزوئر، وضعیت ایمنی میزبان و روش انتقال بستگی دارد. درمان معمولاً با داروهای ضدمیکروبی اختصاصی انجام می شود.